Państwo wciąż płaci za niewydane maluchy z PRL. Rekompensata sięga 29 tys. zł

Minister finansów i gospodarki ustalił nowe stawki rekompensat dla osób, które w PRL wpłaciły pieniądze na Fiata 126p lub FSO 1500, ale samochodu nigdy nie odebrały. Od stycznia 2027 roku za niewydanego malucha należy się 20 646 zł, a za dużego fiata 29 256 zł. W ewidencji resortu wciąż pozostaje 238 takich przedpłat, choć od kilku lat nikt nie zgłasza się po pieniądze.

- Reklama -

Stawki określa obwieszczenie Ministra Finansów i Gospodarki z 30 października 2026 roku, opublikowane 12 listopada w Monitorze Polskim (poz. 1135). Obowiązują od 1 stycznia do 31 marca 2027 roku. Podstawą prawną jest ustawa z 20 grudnia 1996 roku o zasadach realizacji przedpłat na samochody osobowe.

Według danych Ministerstwa Finansów, na które powołuje się money.pl, na 30 września 2026 roku w ewidencji figurowało 238 niezrealizowanych przedpłat na oba modele. Resort przyznaje, że od kilku lat nie odnotowano zainteresowania wypłatą tych świadczeń.

Z nieoficjalnych informacji, na które powołują się Autoblog Spider’s Web i Wirtualna Polska, wynika, że zdecydowana większość niezrealizowanych przedpłat dotyczy malucha. Uprawnionych do rekompensaty za Fiata 126p ma być ponad 200 osób, a za FSO 1500 kilkanaście.

Rekompensata rośnie co kwartał razem z cenami

Kwoty rekompensat nie są stałe. Minister finansów co kwartał publikuje w Monitorze Polskim nowe obwieszczenie, które obowiązuje przez kolejne trzy miesiące. Stawki są waloryzowane wskaźnikiem cen towarów i usług konsumpcyjnych, dlatego z każdą publikacją rosną. W pierwszym kwartale 2026 roku za Fiata 126p należało się 19 979 zł, a za FSO 1500 28 311 zł. Po roku stawki są wyższe odpowiednio o 667 zł i 945 zł.

Rekompensata za niezrealizowaną przedpłatę kwota
FSO 1500, I kw. 2027
29 256 zł
FSO 1500, I kw. 2026
28 311 zł
Fiat 126p, I kw. 2027
20 646 zł
Fiat 126p, I kw. 2026
19 979 zł

Źródło: Monitor Polski, obwieszczenia Ministra Finansów

Rekompensata nie jest jedynym elementem rozliczenia. Ustawa przewiduje także zwrot wpłaconych wkładów wraz z oprocentowaniem, a ostateczną kwotę dla konkretnego rachunku ustala bank. Wypłatę realizuje bank prowadzący rachunek przedpłaty, czyli PKO Bank Polski, który sprawdza status rachunku i wskazuje potrzebne dokumenty. Podstawowym dowodem jest zachowana książeczka przedpłat, przydają się także wszelkie inne dokumenty dotyczące rachunku.

Losowanie, kolejki i niewydane auta

System przedpłat na samochody uruchomiono w PRL. W 1973 roku zaczęto przyjmować wpłaty na Fiata 126p, a później objęto nimi także FSO 1500, nazywane dużym fiatem. Wpłacający zakładali specjalne książeczki oszczędnościowe w PKO i zyskiwali prawo do odbioru auta. Ze względu na ogromny popyt kolejność wydawania samochodów ustalano w drodze losowania.

Przedpłaty, których dotyczą dzisiejsze rekompensaty, wnoszono najczęściej w 1981 roku na specjalne książeczki oznaczone literą F. Część osób zapisanych w tamtym czasie nigdy nie odebrała samochodu. Sprawę uporządkowano dopiero w latach 90. Ustawa z 1996 roku określiła zasady zwrotu wpłat i wypłaty rekompensat, które obowiązują do dziś.

- Reklama -

Chcesz częściej widzieć treści BNBN w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł

Według portalu Wirtualnej Polski prawo do rekompensaty mają osoby, które wniosły przedpłatę i nie odebrały samochodu, a także ich spadkobiercy, jeśli potrafią udokumentować roszczenie. To istotne, bo od wpłat z początku lat 80. minęło ponad 45 lat i wielu uprawnionych już nie żyje.

Od 2023 roku żadnej wypłaty

Mimo że w ewidencji pozostaje ponad 200 przedpłat, pieniądze z programu praktycznie nie trafiają do ludzi. Od 1 stycznia 2015 roku do 31 grudnia 2022 roku Ministerstwo Finansów odnotowało zaledwie 10 wypłat dotyczących przedpłat na oba modele. Od 2023 roku nie zrealizowano żadnej.

Państwo co roku rezerwuje jednak środki na ten cel. W budżecie na 2026 rok zaplanowano 80 tys. zł na ewentualne wypłaty i taka sama kwota ma zostać przeznaczona na rekompensaty w 2027 roku. Wystarczyłoby to na niespełna trzy rekompensaty za dużego fiata albo niecałe cztery za malucha według stawek z pierwszego kwartału 2027 roku.

Program przetrwał, choć jeszcze rok temu pojawiały się nieoficjalne doniesienia o planach jego zamknięcia. Do tego nie doszło, a minister finansów nadal co trzy miesiące publikuje nowe stawki.

Fot. Grzegorz W. Tężycki / Wikimedia Commons, CC BY-SA 4.0

NAJNOWSZE

WYBRANE DLA CIEBIE

W tym tygodniu o tym się mówi