Narodowy Bank Polski wstrzymał w poniedziałek wszystkie zlecenia płatnicze z rachunków Trybunału Konstytucyjnego. Blokada dotyczy każdego przelewu, niezależnie od tego, kto go zleca: prezes TK Bogdan Święczkowski czy sędziowie, którzy za kierującą Trybunałem uznają sędzię Annę Korwin-Piotrowską. Bank centralny tłumaczy, że dostał dwa sprzeczne zestawy dokumentów o tym, kto ma prawo dysponować pieniędzmi TK.
Trybunał ma swoje rachunki bankowe w NBP. Dla banku centralnego spór o to, kto kieruje Trybunałem, przestał więc być wyłącznie sporem politycznym i prawnym. Stał się praktycznym pytaniem, czyj podpis pod przelewem jest ważny.
NBP wstrzymał przelewy Trybunału Konstytucyjnego po analizie prawników
Decyzję ogłosił w poniedziałek przed południem Departament Prawny NBP. „W wyniku tej analizy wypracowane zostało stanowisko, zgodnie z którym zachodzą przesłanki wstrzymania realizacji przez NBP zleceń płatniczych dokonywanych przez Trybunał Konstytucyjny”, napisał bank w komunikacie.
Później rzecznik prasowy NBP Maciej Antes doprecyzował, że chodzi o pełną blokadę. „Oznacza to, że nie są realizowane zlecenia płatnicze niezależnie do tego, przez kogo są one zlecane”, przekazał serwisowi Bankier.pl. Jak dodał, NBP „nie jest właściwy do rozstrzygnięcia sporu dotyczącego kierowania Trybunałem Konstytucyjnym”.
Bank podkreśla, że analizę przeprowadził wyłącznie jako strona umowy rachunku bankowego zawartej z TK. Kwestia, kto kieruje Trybunałem, ma jednak według NBP „podstawowe znaczenie z punktu widzenia ustalenia osób uprawnionych do dysponowania środkami TK”.
Dwa sprzeczne zestawy dokumentów w banku centralnym
Z komunikatu NBP wynika, jak doszło do impasu. 2 listopada prezes TK Bogdan Święczkowski złożył w banku oświadczenie, w którym wskazał osoby uprawnione do reprezentowania Trybunału w relacjach z NBP. 6 listopada do banku trafiły zarządzenie sędzi Anny Korwin-Piotrowskiej z 30 października oraz dokumenty, które wskazywały inne osoby uprawnione do dysponowania pieniędzmi na kontach TK.
12 listopada Święczkowski potwierdził swoje stanowisko w kolejnym piśmie. Dołączył do niego uchwałę Sądu Najwyższego z 10 listopada, która uchyliła zarządzenie o natychmiastowej przerwie w jego czynnościach. „Doszło więc do sytuacji, w której w NBP złożone zostały wzajemnie znoszące się zestawy dokumentów potwierdzających uprawnienia do dysponowania środkami zgromadzonymi na rachunkach TK”, stwierdził bank.
Jak podaje money.pl, Święczkowski w piśmie do prezesa NBP Adama Glapińskiego domagał się zablokowania kont dla osób, które według niego „uzurpują sobie prawo zarządzania Trybunałem Konstytucyjnym”. Chciał też, by tylko on mógł zlecać operacje płatnicze. NBP poszedł dalej i zatrzymał wszystkie przelewy.
Zobacz również:
FINANSE · 16.11.2026Rekord eksportu gazu LNG z USA. Polska kupuje głównie od AmerykanówBudżet Trybunału Konstytucyjnego to około 67 mln zł rocznie
Zablokowane rachunki obsługują budżet instytucji, która zatrudnia ponad sto osób. Jak wynika z pisma prezesa TK do Rady Dialogu Społecznego, o którym we wrześniu pisał money.pl, budżet Trybunału na 2026 r. wynosi około 67,4 mln zł. W Kancelarii Trybunału i Biurze Służby Prawnej pracuje 130 urzędników. Z budżetu TK wypłacane są też uposażenia 38 sędziów w stanie spoczynku oraz świadczenia dla 6 osób uprawnionych do uposażenia rodzinnego.
| Budżet Trybunału Konstytucyjnego | Kwota | Skala |
|---|---|---|
| 2026 r. | ok. 67,4 mln zł |
|
| 2027 r. (plan prezesa TK) | 78,05 mln zł |
|
Źródło: Trybunał Konstytucyjny
Spór wokół pieniędzy Trybunału nie zaczął się w listopadzie. Już we wrześniu okazało się, że rządowy projekt budżetu na 2027 r. przesłany Radzie Dialogu Społecznego nie zawierał wydatków TK. Ministerstwo Finansów tłumaczyło, że nie dostało ważnego dokumentu planistycznego, bo Zgromadzenie Ogólne sędziów Trybunału dwukrotnie nie zebrało kworum i nie przyjęło planu. Wiceminister finansów Hanna Majszczyk oceniła wtedy, że Trybunał sam pozbawił się finansowania. Święczkowski wysłał plan na 78,05 mln zł bezpośrednio do Rady Dialogu Społecznego.
Chcesz częściej widzieć treści BNBN w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł
NBP nie podał, jak długo potrwa wstrzymanie przelewów ani jak bank zamierza postąpić z wypłatami, które Trybunał musi regularnie realizować.
Spór o kierowanie Trybunałem trwa od 30 października
Konflikt zaczął się 30 października. Sędziowie wybrani przez Sejm obecnej kadencji ogłosili wtedy, że Anna Korwin-Piotrowska jako sędzia najstarsza stażem została kierującą Trybunałem. Wydała ona zarządzenie o przerwie w czynnościach prezesa TK Bogdana Święczkowskiego i wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego.
Święczkowski uznał to za uzurpację. Prezydent Karol Nawrocki stwierdził, że „doszło do naruszenia porządku konstytucyjnego RP i siłowego przejęcia konstytucyjnego organu państwa”. Premier Donald Tusk przekonywał z kolei, że Sejm wybrał nowych sędziów TK, a prezydent nie odebrał od części z nich ślubowania, natomiast prezes Święczkowski uniemożliwiał im podjęcie pracy.
10 listopada Sąd Najwyższy uchylił zarządzenie o natychmiastowej przerwie w czynnościach Święczkowskiego i Sochańskiego. Sędzia Korwin-Piotrowska odpowiedziała, że orzeczenia SN nie mają wpływu na zawieszenia, które kontroluje „tylko sąd dyscyplinarny TK”. Po poniedziałkowej decyzji NBP żadna ze stron sporu nie może obecnie dysponować pieniędzmi Trybunału.
Zdjęcie: Andrzej Barabasz (Chepry), CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons (wejście do siedziby NBP w Warszawie)
