Polskie firmy mają kupować za granicą. W grze miliardy złotych

Polski Fundusz Rozwoju (PFR), państwowa grupa finansowa wspierająca gospodarkę, chce pomagać polskim firmom w przejmowaniu spółek za granicą, m.in. w Niemczech, Skandynawii i USA. Prezes PFR Mikołaj Raczyński zapowiedział w rozmowie z „Rzeczpospolitą”, że fundusz ma dziś na ten cel budżet do 1 mld zł, a w przyszłości kwota może wzrosnąć „nawet do kilku miliardów złotych”. Do rządowej marki Team Poland, która łączy państwowe instytucje wspierające eksport, dołączą trzy kolejne podmioty z udziałem Skarbu Państwa.

- Reklama -

Pierwszy krok zaplanowano na poniedziałek. W Łodzi PFR organizuje spotkanie z przedsiębiorcami z udziałem Andrzeja Domańskiego, ministra finansów i gospodarki. Fundusz spodziewa się około 200 firm, a podobne spotkania mają się odbyć w kolejnych miastach.

PFR kupi udziały w polskich firmach, które ruszą za granicę

Mechanizm ma się różnić od tego, co oferuje Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK), państwowy bank rozwoju. PFR nie będzie udzielał kredytów. Zamiast tego obejmie mniejszościowe udziały w polskich spółkach, a pieniądze z tej transakcji firma przeznaczy na ekspansję, w tym na kupno przedsiębiorstw za granicą. Ponieważ udziały będą mniejszościowe, kontrolę nad firmą zachowają dotychczasowi właściciele.

Jak wynika z wypowiedzi Raczyńskiego, oferta jest skierowana do firm, którym do wyjścia na zagraniczne rynki brakuje kapitału. Budżet do 1 mld zł to obecne zaangażowanie funduszu. Z wypowiedzi prezesa nie wynika, kiedy kwota mogłaby wzrosnąć do kilku miliardów złotych.

„Dołączą do nas trzy tzw. instytucje wspierające”, zapowiedział Raczyński, mówiąc o rozszerzeniu Team Poland. Ich nazwy mają zostać ogłoszone w poniedziałek. Dziś markę tworzą PFR, Polska Agencja Inwestycji i Handlu (PAIH), Korporacja Ubezpieczeń Kredytów Eksportowych (KUKE), Agencja Rozwoju Przemysłu (ARP), Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości (PARP) oraz BGK.

Team Poland zaczynał od Ukrainy. BGK planuje kolejne 7 mld zł

Team Poland wystartował w 2025 r. jako wspólna oferta sześciu państwowych instytucji rozwoju. Firmy mogą w jednym miejscu skorzystać z finansowania, ubezpieczeń i doradztwa na różnych etapach wejścia na zagraniczny rynek. Pierwszym kierunkiem była Ukraina, gdzie działa już około 2600 polskich firm, głównie z branży budowlanej, meblarskiej, odzieżowej, finansowej, spożywczej i handlowej. Minister Domański nazywał wtedy inicjatywę „nowym modelem współpracy administracji gospodarczej z polskim biznesem”.

Pieniądze na ekspansję płyną dziś głównie przez BGK. Bank podaje, że w ciągu 15 lat sfinansował eksporterów i inwestorów na około 25 mld zł, a do 2030 r. planuje przeznaczyć kolejne 7 mld zł. Wśród korzystających jest bydgoska Pesa, producent pojazdów szynowych, która przejęła niemieckiego producenta tramwajów HeiterBlick. Spółka uzyskała finansowanie sięgające niemal 7 mld zł. Nie brakuje jednak krytyki. Krzysztof Domarecki, prezes producenta chemii budowlanej Selena, mówił, że polskie wsparcie jest znacznie skromniejsze niż programy w Niemczech czy Francji.

Polskie przejęcia za granicą przekroczyły 1 mld dolarów

Polskie firmy już coraz śmielej kupują za granicą. Według Polskiego Instytutu Ekonomicznego (PIE), który oparł się na bazie Orbis, w 2025 r. przeprowadziły 45 przejęć zagranicznych spółek o łącznej wartości co najmniej 1 mld dolarów. Rzeczywista kwota jest wyższa, bo przy 30 z tych transakcji nie ujawniono ceny. Dla porównania, według danych UNCTAD, agendy ONZ ds. handlu i rozwoju, potwierdzona wartość polskich przejęć za granicą w 2024 r. wyniosła 573 mln dolarów.

Najwięcej transakcji dotyczyło Europy, bo aż 34 z 45. Najczęściej celem były firmy z Niemiec, gdzie polskie spółki przeprowadziły 9 przejęć. Kolejne były Stany Zjednoczone z 6 transakcjami oraz Czechy i Rumunia z 3.

- Reklama -

Chcesz częściej widzieć treści BNBN w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł

Kraj Przejęcia polskich firm w 2025 r.
Niemcy
9
Stany Zjednoczone
6
Czechy
3
Rumunia
3

Źródło: Polski Instytut Ekonomiczny na podstawie bazy Orbis

Wśród przykładów PIE wymieniał przejęcie tureckiej spółki Mars Spor Kulübü przez Benefit Systems, właściciela kart sportowych Multisport, zakup europejskiej grupy turystycznej Invia przez Wirtualną Polskę oraz kupno holenderskiej grupy logistycznej Nijman/Zeetank przez Trans Polonię. Enea Nowa Energia odkupiła z kolei farmy wiatrowe od duńskiej spółki European Energy.

Trzy czwarte polskiego eksportu trafia do Unii

Państwo chce, by polskie firmy nie tylko sprzedawały towary za granicę, ale też budowały tam własną obecność. Na razie polski handel jest silnie skupiony na najbliższych rynkach. Według GUS 75 proc. polskiego eksportu trafia do krajów Unii Europejskiej, a jedynie 8 proc. do krajów rozwijających się.

Według „Rzeczpospolitej” wartość zagranicznych przejęć polskich firm w 2025 r. była niemal dwukrotnie wyższa niż rok wcześniej. Nowa oferta PFR ma ułatwić takie transakcje także mniejszym spółkom, którym do zakupu firmy za granicą brakuje własnego kapitału. Udział funduszu w spółce oznacza dla przedsiębiorcy dopływ pieniędzy bez zaciągania długu.

Ilustracja: flaga Polski w porcie kontenerowym. Grafika: Canva

NAJNOWSZE

WYBRANE DLA CIEBIE

W tym tygodniu o tym się mówi