Koszyk produktów codziennego użytku był w październiku o 2 proc. droższy niż rok wcześniej. Tak wynika z raportu „Indeks cen w sklepach detalicznych”, który przygotowują firma badawcza UCE Research i Uniwersytet WSB Merito. Sama żywność podrożała o 1,2 proc. Najmocniej w górę poszły ceny słodyczy i deserów, aż o 6,1 proc., a najmocniej potaniały tłuszcze, o 12,6 proc.
Badanie obejmuje ponad 100 najczęściej kupowanych produktów i około 103 tys. cen detalicznych. Autorzy sprawdzili je w ponad 47,8 tys. sklepów należących do 64 sieci handlowych, od dyskontów i hipermarketów po supermarkety, sklepy convenience i hurtownie typu cash and carry.
Koszyk zakupów droższy o 2 proc. Wzrost czwarty miesiąc z rzędu blisko 2 proc.
Październikowy wynik jest wyższy niż w poprzednich trzech miesiącach, ale różnica jest niewielka. We wrześniu ceny w sklepach rosły średnio o 1,9 proc. rok do roku, w sierpniu o 1,7 proc., a w lipcu o 1,9 proc. Od lata dynamika trzyma się więc w wąskim przedziale.
| Miesiąc 2026 r. | Wzrost cen w sklepach rok do roku |
|---|---|
| Lipiec |
1,9 proc.
|
| Sierpień |
1,7 proc.
|
| Wrzesień |
1,9 proc.
|
| Październik |
2,0 proc.
|
Źródło: UCE Research i Uniwersytet WSB Merito
Dr Joanna Myślińska-Wieprow z Uniwersytetu WSB Merito ocenia, że to stabilizacja w przedziale od 1,7 do 2,0 proc., a nie początek nowej fali podwyżek. Jej zdaniem zmiana mieści się w naturalnych wahaniach.
Słodycze drożeją o 6,1 proc., tłuszcze tanieją o 12,6 proc.
W październiku ceny wzrosły w 14 z 17 badanych kategorii, a spadły w trzech. Różnica między kategorią, która podrożała najmocniej, a tą, która najmocniej potaniała, wyniosła 18,7 pkt proc. Na jednym biegunie są słodycze i desery, na drugim tłuszcze.
Takie rozjazdy to nic nowego. W lipcu najbardziej drożały napoje bezalkoholowe, o 5,6 proc., a tłuszcze taniały wtedy jeszcze szybciej, o 14,3 proc. „Różnice wskaźników zmian cen w poszczególnych kategoriach obserwujemy od dawna”, mówi dr Marek Szymański z Uniwersytetu WSB Merito. Jak tłumaczy, kategorie różnią się technologią produkcji, zachowaniem klientów i liczbą producentów, a to przekłada się na ceny.
Dlaczego żywność drożeje wolniej niż reszta koszyka
Żywność podrożała o 1,2 proc., czyli wolniej niż cały koszyk. Według dr Myślińskiej-Wieprow pomagają w tym umiarkowane ceny surowców rolnych. „Ceny zbóż na świecie są relatywnie niskie, a wysoka podaż mleka wywiera presję na obniżanie cen nabiału”, wyjaśnia ekspertka. Dodaje, że konflikt na Bliskim Wschodzie nie wpłynął dotąd na ceny surowców rolnych w Polsce tak mocno, jak się obawiano.
Ceny trzyma w ryzach także sytuacja klientów. „Popyt konsumpcyjny pozostaje słaby, a konsumenci są »wrażliwi cenowo«”, zauważa Myślińska-Wieprow. Do tego sieci, zwłaszcza dyskonty, ostro konkurują ze sobą o klienta. W przeciwną stronę działają koszty produkcji, energii i dystrybucji, które popychają ceny w górę.
Chcesz częściej widzieć treści BNBN w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł
GUS: inflacja w październiku 3,5 proc., żywność bez zmian
Dane z półek warto zestawić z oficjalną inflacją. Według szybkiego szacunku Głównego Urzędu Statystycznego ceny towarów i usług konsumpcyjnych były w październiku o 3,5 proc. wyższe niż przed rokiem, wobec 4,1 proc. we wrześniu. Ceny żywności i napojów bezalkoholowych spadły w ujęciu rocznym o 0,1 proc. Najmocniej w górę ciągnęły inflację paliwa do prywatnych środków transportu, droższe o 21,7 proc., oraz nośniki energii, droższe o 6 proc.
Różnice między raportem a danymi GUS wynikają z metodologii. GUS mierzy ceny całego koszyka wydatków gospodarstw domowych, a UCE Research i WSB Merito sprawdzają ceny konkretnych produktów na półkach sklepów. Oba badania pokazują jednak to samo: jedzenie nie jest dziś głównym źródłem drożyzny w Polsce.
Ekspertka zwraca uwagę na efekt bazy. „W 2025 r. roczna dynamika cen była wysoka, co w 2026 r. zaniżało odczyty rok do roku”, mówi Myślińska-Wieprow. Oznacza to, że roczne wskaźniki mogą nieznacznie rosnąć nawet wtedy, gdy realna presja na ceny w sklepach się nie zwiększa.
Ilustracja: zakupy w supermarkecie. Grafika: Canva