Huti przejęli kluczową cieśninę. Szlak z Azji do Europy zagrożony

Wojska rządu Jemenu w niedzielę 15 listopada wycofały się znad cieśniny Bab al-Mandab, a kontrolę nad tym rejonem przejęli wspierani przez Iran rebelianci Huti. Siły Zbrojne Południa, które walczą po stronie uznawanego na świecie rządu, ogłosiły odwrót z lotniska w Dhubab i z okolic cieśniny. Przez Bab al-Mandab płynie ruch statków z Azji do Europy przez Kanał Sueski, a Iran od miesięcy zakłóca jednocześnie żeglugę w cieśninie Ormuz po drugiej stronie Półwyspu Arabskiego.

Bab al-Mandab to wąskie przejście między Jemenem a Dżibuti, które łączy Morze Czerwone z Zatoką Adeńską i Oceanem Indyjskim. Jak podaje agencja Reuters, to jeden z najbardziej ruchliwych szlaków morskich na świecie. Kontrola nad wybrzeżem daje Huti silną kartę przetargową wobec światowej żeglugi.

Wojsko Jemenu wycofuje się do Adenu

Siły Zbrojne Południa przekazały w komunikacie, że przeprowadzają „operację przemieszczenia” swoich oddziałów. „Ten krok wynika z priorytetu, jakim jest zabezpieczenie stolicy, Adenu, i sąsiednich prowincji”, napisano w oświadczeniu cytowanym przez Reutersa. Aden, port na południu kraju, jest siedzibą rządu od 2015 r., gdy Huti zajęli stolicę Jemenu, Sanę.

Odwrót oznacza koniec trwającej sześć tygodni kontrofensywy. Rebelianci zajęli wybrzeże Morza Czerwonego we wrześniu. W październiku wspierane przez Arabię Saudyjską wojska rządowe odbiły część pozycji wokół cieśniny, w tym Dhubab, ale nie wyparły Huti z regionu ani nie odzyskały portu Mokka. Według jemeńskich źródeł wojskowych, na które powołuje się Reuters, oddziały rządowe przeszły do miejscowości as-Sukaja, około 150 km na zachód od Adenu.

Rebelianci stoją już około 80 km od Adenu, tuż przed dystryktem Tur al-Bahah w prowincji Lahidż. Od początku października oblegają też Taiz, trzecie co do wielkości miasto Jemenu. Do niedzielnego wieczoru ani Huti, ani Arabia Saudyjska, najważniejszy sojusznik rządu, nie odniosły się do wycofania wojsk.

Huti atakują port Janbu i instalacje Saudi Aramco

Wojna domowa w Jemenie była zamrożona od 2022 r., gdy ONZ wynegocjowała rozejm. Konflikt wybuchł na nowo latem, jako skutek uboczny wojny z Iranem, którą Stany Zjednoczone i Izrael rozpoczęły w lutym. Huti nasilili ataki dronów i rakiet na Arabię Saudyjską, największego eksportera ropy na świecie. Jak podaje Reuters, uderzali w saudyjskie porty, lotniska i instalacje koncernu Saudi Aramco, w tym w Janbu, saudyjski port eksportowy nad Morzem Czerwonym.

Do portu Janbu prowadzi saudyjski rurociąg Wschód-Zachód, który pozwala ominąć cieśninę Ormuz i może przesyłać około 4 mln baryłek ropy dziennie. Według serwisu FinanceFeeds Huti twierdzili, że 12 listopada zaatakowali ten rurociąg i Janbu. Arabia Saudyjska nie potwierdziła żadnych uszkodzeń. Ruch statków przez Ormuz jest według danych brytyjskiej agencji morskiej UKMTO o około 65 proc. mniejszy niż przed wojną.

Zobacz również:

BIZNES · 13.11.2026Właściciel KFC w Polsce na minusie. Szykuje debiut nowej marki

Ceny ropy Brent reagują na każdy atak w regionie

Rynek ropy w ostatnich dniach pokazał, jak mocno reaguje na doniesienia z Morza Czerwonego. W czwartek baryłka ropy Brent podrożała o 3,3 proc., do 95,82 dol., po deklaracjach Huti i informacjach o eksplozjach na tankowcach. W piątek zakończyła notowania na poziomie 95,84 dol. Cały tydzień przyniósł jednak spadek o około 2,5 proc., bo Międzynarodowa Agencja Energetyczna wskazuje na nadwyżkę ropy na rynku, a zapasy w USA rosną.

Źródło: FinanceFeeds

Wtorkowe 91,49 dol. było najniższym poziomem od sierpnia. Notowania kontraktów na ropę Brent ruszają ponownie w niedzielę wieczorem, już po wycofaniu się wojsk Jemenu znad Bab al-Mandab.

Chcesz częściej widzieć treści BNBN w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł

Polska kupuje ropę głównie od Saudi Aramco

Dla Polski sytuacja na Półwyspie Arabskim ma bezpośrednie znaczenie. Saudi Aramco jest strategicznym partnerem Orlenu i zapewnia ponad 45 proc. dostaw ropy do rafinerii koncernu, jak informowała wcześniej Polska Agencja Prasowa. Saudyjczycy mają też 30 proc. udziałów w Rafinerii Gdańskiej, co było elementem fuzji Orlenu z Lotosem w 2022 r. Pozostała ropa trafia do Polski m.in. z Norwegii, Wielkiej Brytanii, USA i Nigerii.

Orlen po wybuchu wojny z Iranem zapewniał, że dostawy ropy są realizowane zgodnie z harmonogramem i nie są zagrożone. Ataki Huti na Janbu i rurociąg Wschód-Zachód dotyczą jednak właśnie tej drogi, którą saudyjska ropa omija zablokowany Ormuz.

Ceny maksymalne paliw na poniedziałek bez zmian

Na razie kierowcy w Polsce nie odczuwają zmian na stacjach. W poniedziałek 16 listopada obowiązują ceny maksymalne ogłoszone przez ministra energii w Monitorze Polskim z 13 listopada: 6,02 zł za litr benzyny Pb95, 6,66 zł za Pb98 i 7,52 zł za olej napędowy. Nowe limity minister ogłosi w poniedziałek, a zaczną obowiązywać we wtorek 17 listopada.

Ceny maksymalne to element rządowego programu Ceny Paliwa Niżej, który działa do końca 2026 r. Obejmuje on także obniżony z 23 do 8 proc. VAT na paliwa i niższą akcyzę.

Fot. Richard Weil, Wikimedia Commons, CC0