W całej Polsce działają tylko 2 schrony, 52 ukrycia i 160 miejsc doraźnego schronienia. Zmieści się w nich łącznie 28 287 osób, czyli niespełna 0,1 proc. mieszkańców kraju. Takie dane, według stanu na 28 października, podał wiceminister spraw wewnętrznych i administracji Wiesław Leśniakiewicz w odpowiedzi na interpelację grupy posłów PiS z Robertem Warwasem na czele.
Z tej samej odpowiedzi wynika, że na budowę i remonty takich obiektów państwo podpisało już umowy na ponad 1,17 mld zł. Większość mieszkańców w razie zagrożenia musiałaby jednak szukać schronienia w piwnicach, garażach podziemnych i innych budynkach, które nigdy nie były przygotowane do ochrony ludności.
Schrony w Polsce. Tylko w dwóch województwach
Oba schrony, czyli najlepiej zabezpieczone obiekty, znajdują się w województwach lubelskim i śląskim. Najwięcej ukryć i miejsc doraźnego schronienia jest w Wielkopolsce (14 ukryć i 65 miejsc) oraz na Podkarpaciu (12 ukryć i 38 miejsc). Na Mazowszu, w najludniejszym regionie kraju, MSWiA wykazało jedno ukrycie i jedno miejsce doraźnego schronienia. W zestawieniu ministerstwa nie pojawiają się w ogóle województwa dolnośląskie, łódzkie, świętokrzyskie i warmińsko-mazurskie.
Różnice między kategoriami są istotne. Schron to obiekt szczelny, który chroni także przed skażeniem chemicznym, biologicznym i promieniotwórczym. Ukrycie wytrzyma silną falę uderzeniową, ale nie zabezpieczy przed skażeniem, i pozwala przetrwać od kilku godzin do kilku dni. Miejsce doraźnego schronienia to specjalnie przystosowana część budynku, np. wzmocniona piwnica w bloku, szkole lub biurowcu, przeznaczona na pobyt najwyżej kilkugodzinny.
Punkty schronienia dla 23,6 mln osób. To często zwykłe piwnice
Znacznie większą liczbę miejsc dają tzw. punkty schronienia. Według danych Państwowej Straży Pożarnej z 8 października takich obiektów jest 87 576, a ich szacunkowa pojemność wynosi 23 581 841 osób. To jednak budynki, które dają jedynie pewną osłonę i nie zostały dostosowane do potrzeb ochrony ludności. Najczęściej są to piwnice, garaże podziemne i parkingi, przeznaczone na krótki pobyt do czasu minięcia bezpośredniego zagrożenia.
Wszystkie punkty schronienia trafiły do bazy straży pożarnej i na stronę gdziesieukryc.pl, gdzie można sprawdzić najbliższy obiekt. Oznakowanie budynków standardowymi piktogramami wciąż trwa. Odpowiadają za nie zarządcy obiektów we współpracy z gminami.
1,17 mld zł na schrony. Najwięcej pieniędzy dostało Mazowsze
Budowę i modernizację obiektów finansuje Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej. W 2025 r. na jego część dotyczącą obiektów zbiorowej ochrony wydano 104,1 mln zł. Do 8 października 2026 r. zakontraktowano zobowiązania na 1,17 mld zł. Według zestawienia z 28 października najwięcej pieniędzy zakontraktowano w województwach mazowieckim, łódzkim i pomorskim.
| Województwo | Zobowiązania | Skala |
|---|---|---|
| mazowieckie | 206,6 mln zł | |
| łódzkie | 161,3 mln zł | |
| pomorskie | 141,9 mln zł | |
| wielkopolskie | 119,9 mln zł | |
| śląskie | 81,6 mln zł | |
| Warszawa (osobno) | 68,8 mln zł | |
| warmińsko-mazurskie | 10,3 mln zł | |
| lubuskie | 6,0 mln zł | |
| opolskie | 2,6 mln zł |
Źródło: MSWiA, odpowiedź na interpelację nr 20219, stan na 28 października 2026 r.
Na drugim końcu zestawienia jest województwo opolskie, gdzie zakontraktowano niespełna 2,7 mln zł, oraz lubuskie z kwotą około 6 mln zł. Ministerstwo podało też plan wydatków na infrastrukturę w kolejnych latach. Na 2027 r. województwa mają dostać łącznie około 2,7 mld zł, a na 2028 r. około 2,9 mld zł. Najwięcej, ponad 306,9 mln zł w 2027 r., przypada na województwo śląskie.
Chcesz częściej widzieć treści BNBN w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł
W przygotowaniu ponad 2400 nowych obiektów
Według MSWiA w całym kraju trwają prace nad 188 schronami, 980 ukryciami i 1245 miejscami doraźnego schronienia. Chodzi o obiekty na różnych etapach: od ekspertyz technicznych i koncepcji architektonicznych, przez dokumentację budowlaną, po remonty, modernizacje i nowe inwestycje. Ministerstwo zapowiada, że wymagany poziom zabezpieczenia miejsc będzie monitorowany w ramach programu.
Podstawą tych działań jest ustawa o ochronie ludności i obronie cywilnej, znowelizowana pod koniec 2024 r. Kategorię punktów schronienia wprowadziła dopiero nowelizacja z 2026 r.
Wójt musi organizować ćwiczenia co roku
Posłowie w interpelacji zwracali uwagę, że wielu mieszkańców nie wie, gdzie jest najbliższe miejsce schronienia. Szczególnie dotyczy to seniorów, osób z niepełnosprawnościami i osób bez smartfona. Ich zdaniem informacja musi być dostępna także wtedy, gdy zabraknie prądu albo internetu.
Z odpowiedzi resortu wynika, że obowiązek informowania mieszkańców koordynuje wojewoda, a realizują go wójtowie, burmistrzowie i starostowie. Mają do tego służyć m.in. syreny i komunikaty głosowe, mapy z dokładną lokalizacją obiektów oraz strzałki wskazujące drogę. Wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast muszą też organizować ćwiczenia z ochrony ludności nie rzadziej niż raz w roku.
Państwo prowadzi również bezpłatne warsztaty dla mieszkańców. Polski Czerwony Krzyż przeprowadził w 16 województwach 1384 takie spotkania, w których wzięło udział 25 244 osoby. Związek Ochotniczych Straży Pożarnych zorganizował 675 warsztatów dla 20 439 uczestników. Uczą one m.in. udzielania pierwszej pomocy, rozpoznawania sygnałów alarmowych i przygotowania się na pierwsze 72 godziny kryzysu.