Ponad 80 proc. przychodów Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej pochodzi z opłat, które przekazuje jej Eurocontrol. Od lipca te pieniądze nie płyną, bo belgijski sąd zajął je na poczet roszczeń koncernu Pfizer wobec Polski. W piątek Sejm uchwalił ustawę, która pozwala ministrowi finansów udzielić agencji nieoprocentowanej pożyczki do 1,5 mld zł.
Przepis znalazł się w ustawie o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na 2027 rok. Jak podaje PAP, za jej przyjęciem głosowało 236 posłów, przeciw było 187, a 22 wstrzymało się od głosu. Pożyczka ma zapewnić agencji płynność finansową. Taka ustawa towarzyszy co roku budżetowi państwa i zmienia przepisy potrzebne do jego wykonania.
Spór o szczepionki uderzył w kontrolę lotów
Źródłem problemu jest wyrok belgijskiego sądu z 1 kwietnia 2026 roku. Jak przypomina RMF FM, sąd nakazał Polsce odebrać około 64 mln dawek szczepionek przeciw COVID-19 i zapłacić Pfizerowi 5,644 mld zł, czyli według Zero.pl około 1,3 mld euro. Wyrok jest nieprawomocny, a Polska złożyła apelację. W kwietniu 2022 roku ówczesny minister zdrowia Adam Niedzielski poinformował koncern, że rosyjska inwazja na Ukrainę oznacza stan wyższej konieczności, i Polska wycofała się z umowy. Belgijski sąd tego argumentu nie uznał.
Jak opisywał serwis Zero.pl, decyzja o zajęciu trafiła do PAŻP 1 lipca. Eurocontrol, europejska organizacja bezpieczeństwa żeglugi powietrznej z siedzibą w Belgii, ma wstrzymywać wszystkie bieżące i przyszłe opłaty trasowe należne agencji, dopóki roszczenie Pfizera nie zostanie zaspokojone albo sprawa nie zostanie inaczej rozstrzygnięta. PAŻP nie była stroną postępowania, a pieniądze z Eurocontrolu są jej głównym źródłem finansowania. Według Zero.pl Pfizer podobnie postąpił wobec Rumunii, blokując płatności dla tamtejszej agencji ROMATSA.
Agencja zapewnia, że zwolnień nie będzie
PAŻP razem z Prokuratorią Generalną przygotowała sprzeciw do belgijskiego sądu i szukała pieniędzy na utrzymanie bieżącej działalności. Rzecznik agencji Marcin Hadaj zapewniał w rozmowie z Zero.pl, że „priorytetem PAŻP pozostaje utrzymanie najwyższego poziomu bezpieczeństwa” i ciągłości służb żeglugi powietrznej, a pracownikom nie grożą zwolnienia.
Agencja podkreśla znaczenie polskiej przestrzeni powietrznej w czasie wojny za wschodnią granicą, przy zwiększonym ruchu wojskowym i zagrożeniu ze strony dronów. Opłaty nawigacyjne są głównym źródłem finansowania kontroli ruchu lotniczego w Polsce.
Zobacz również:
FINANSE · 07.11.2026Agencja S&P obniżyła perspektywę ratingu Polski. Ministerstwo Finansów wskazuje na weta prezydentaWyrok w sprawie zajęcia do 26 listopada
W sporze o zajęte pieniądze PAŻP ma po swojej stronie Eurocontrol. Podczas rozprawy w Brukseli 15 października organizacja powoływała się na nowy protokół do umowy z Belgią w sprawie swojej siedziby, obowiązujący od 9 sierpnia 2026 roku. Jak podaje RMF FM, według Eurocontrolu dokument „wzmacnia bowiem immunitet Eurocontrolu przed egzekucją w Belgii”, a więc chroni opłaty nawigacyjne przed zajęciem.
Sąd zapowiedział, że rozstrzygnięcia w sprawach polskiej i rumuńskiej agencji zapadną najpóźniej do 26 listopada. Sprawa nie jest jednak prosta, bo skargi na sposób przyjęcia protokołu trafiły do belgijskiego Trybunału Konstytucyjnego. Dotyczą między innymi tego, czy rząd federalny i regiony prawidłowo podzieliły się kompetencjami. Jak zauważa RMF FM, nie wiadomo, jak te postępowania wpłyną na polską sprawę. Rozprawa w sprawie rumuńskiej agencji ROMATSA była wyznaczona na 26 października. Postępowanie PAŻP dotyczy wyłącznie sprzeciwu wobec zajęcia, a nie głównego sporu Polski z Pfizerem.
Chcesz częściej widzieć treści BNBN w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł
Miliardy na drogi i amunicję w tej samej ustawie
Ustawa okołobudżetowa zawiera też inne rozwiązania finansowe. Z Krajowego Funduszu Drogowego do 3,35 mld zł będzie mogło trafić na Program wzmocnienia krajowej sieci drogowej do 2030 roku. Fundusz Inwestycji Kapitałowych do końca 2027 roku może korzystać ze skarbowych papierów wartościowych na budowę zdolności produkcji amunicji. Obecnie ma ich na rachunku za 850 mln zł w wartości nominalnej.
| Wybrane kwoty w ustawie okołobudżetowej na 2027 rok | Kwota | Skala |
|---|---|---|
| Krajowy Fundusz Drogowy na program wzmocnienia sieci dróg | do 3,35 mld zł | |
| Nieoprocentowana pożyczka dla PAŻP | do 1,5 mld zł | |
| Papiery skarbowe Funduszu Inwestycji Kapitałowych na amunicję | 850 mln zł | |
| Papiery skarbowe dla państwowych osób prawnych | do 500 mln zł | |
| Dotacja dla Centrum Obsługi Administracji Rządowej | do 9,7 mln zł |
Źródło: ustawa okołobudżetowa na 2027 rok uchwalona przez Sejm
Na polecenie premiera minister finansów będzie mógł przekazać państwowym osobom prawnym skarbowe papiery wartościowe o łącznej wartości nominalnej do 500 mln zł. Szef Kancelarii Prezesa Rady Ministrów będzie mógł przyznać Centrum Obsługi Administracji Rządowej do 9,7 mln zł dotacji na inwestycje w nieruchomości. Kancelaria Prezydenta zyska możliwość przesuwania pieniędzy między częściami klasyfikacji budżetowej na remonty zabytkowych budynków, takich jak Pałac Prezydencki i Belweder.
Ustawa podnosi też o 3 proc. od 2026 roku podstawy limitów wynagrodzeń szefów spółek z udziałem Skarbu Państwa i niektórych innych podmiotów, do 4671,97 zł i 6299,84 zł.