Rodziny organizujące pochówek rzadko mają głowę do urzędowych formalności, a tych wciąż jest sporo. Od nowego roku część z nich zniknie. Od 1 stycznia 2027 r. zakłady pogrzebowe będą mogły składać wnioski o zasiłek pogrzebowy bezpośrednio ze swojego profilu informacyjnego w systemie ZUS, co wynika z przepisów rozporządzenia z 29 grudnia 2025 r., które opisuje forsal.pl. Zakład załatwi sprawę online, bez angażowania bliskich zmarłego w wizyty w urzędzie.
Już dziś zakład pogrzebowy może wystąpić o świadczenie na podstawie upoważnienia od osoby, która pokryła koszty pogrzebu. Nowością będzie w pełni elektroniczny kanał przeznaczony dla branży. Jak informuje ZUS, prace nad systemem trwają, a wyjaśnienia dla zakładów mają pojawić się na stronie zus.pl. Według money.pl rząd planuje od 2027 r. pełną cyfryzację obiegu dokumentów związanych z pochówkiem między firmami pogrzebowymi a urzędami.
7000 zł i wypłata średnio w 9 dni
Sam zasiłek pogrzebowy wynosi od 1 stycznia 2026 r. 7000 zł i była to pierwsza podwyżka od kilkunastu lat, bo wcześniej świadczenie tkwiło na poziomie 4000 zł. Wraz z podwyżką wprowadzono mechanizm waloryzacji. Kwota wzrośnie od 1 marca, jeśli średnioroczna inflacja ogłoszona przez GUS przekroczy 5 proc. Obowiązuje zawsze kwota z dnia śmierci, więc wstrzymywanie wniosku w oczekiwaniu na waloryzację nic nie daje.
Przyspieszyły też wypłaty. Z przepisów przytaczanych przez forsal.pl wynika, że ZUS wydaje decyzję w ciągu 14 dni od wyjaśnienia ostatniej niezbędnej okoliczności. W praktyce jest szybciej. Według danych ZUS przeciętny czas wypłaty to 9 dni, a w KRUS 10 dni. Urząd sam pobiera część danych z Urzędu Stanu Cywilnego, dzięki czemu rodziny nie muszą już dostarczać wszystkich dokumentów.
| Zasiłek pogrzebowy | Stan obecny |
|---|---|
| Wysokość świadczenia | 7000 zł |
| Kwota przed 2026 r. | 4000 zł |
| Średni czas wypłaty w ZUS | 9 dni |
| Średni czas wypłaty w KRUS | 10 dni |
| Termin na złożenie wniosku | 12 miesięcy od śmierci |
Źródło: ZUS, KRUS, za forsal.pl i money.pl
Zobacz również:
FINANSE · 01.11.2026Wynajmujesz mieszkanie rodzinie lub spółce? Fiskus policzy więcej od 2027 rokuPieniądze można podzielić między zakład i rodzinę
Nowe przepisy pozwalają też dzielić świadczenie. Część kwoty może trafić bezpośrednio do firmy pogrzebowej na pokrycie kosztów, a reszta do osoby organizującej pochówek. Jak podaje ZUS, z takiej możliwości skorzystano już w blisko 8000 przypadków. O tym, czy pieniądze trafią na konto zakładu, czy osoby, która poniosła koszty, decyduje uprawniony.
Chcesz częściej widzieć treści BNBN w Google?Dodaj nas do ulubionych źródeł
Krąg uprawnionych do zasiłku jest szeroki. Obejmuje członków rodziny zmarłego, w tym małżonka, dzieci, rodziców, rodzeństwo, dziadków i wnuki, ale też każdego, kto faktycznie pokrył koszty pogrzebu, a nawet pracodawcę, dom pomocy społecznej, gminę czy kościelną osobę prawną. Gdy koszty poniosło kilka podmiotów, świadczenie dzieli się proporcjonalnie. Prawo do zasiłku wygasa po 12 miesiącach od dnia śmierci.
Branża czeka na większą reformę
Cyfryzacja wniosków to niejedyny postulat sektora. Branża pogrzebowa domaga się nowelizacji ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych, która opiera się na przepisach z 1959 r. Posłowie zwracali też uwagę na problem opłat za miejsca na cmentarzach, standardowo wnoszonych na 20 lat. Jak opisuje money.pl, sejmowa podkomisja zapowiedziała wysłanie oficjalnych pytań do resortu, co może otworzyć drogę do szerszej reformy.
Dla rodzin najważniejsze zmiany są jednak już przesądzone. Wyższa kwota świadczenia obowiązuje od początku 2026 r., wypłaty idą sprawniej niż kiedykolwiek, a od stycznia 2027 r. komplet formalności będzie mógł przejąć zakład pogrzebowy, załatwiając wniosek w pełni elektronicznie. W najtrudniejszym momencie bliscy zmarłego zyskają więc przynajmniej jedno: mniej urzędowych obowiązków na głowie.